Rak szyjki macicy profilaktyka

Profilaktyka raka szyjki macicy w ramach NFZ

Program profilaktyczny raka szyjki macicy obejmuje kobiety w wieku między 29 a 59 r.ż. Mają one prawo do bezpłatnej cytologii raz na trzy lata.

Badanie profilaktyczne można wykonać w każdym gabinecie ginekologiczno-położniczym mającym umowę z NFZ oraz gabinecie położnej POZ a uprawnieniami do pobierania rozmazów cytologicznych.

Do ginekologa i położnej POZ nie jest wymagane skierowanie.

Uwaga! Jeśli zbliżasz się do 60. roku życia, jak najszybciej zgłoś się na profilaktyczne badanie cytologiczne, aby uniknąć komplikacji.

Kobiety powyżej 59 lat także mają prawo skorzystać z badania cytologicznego w ramach wizyty u lekarza ginekologa.

Jednak lekarze często nie wykonują cytologii u dojrzałych kobiet, a poproszeniu twierdzą, że "nie ma ku temu wskazań", a to nieprawda - należy się wtedy powołać na art. 2 i art. 4 Ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2017, poz.125).

Uwaga! Jeśli jednak zdarzy się, że lekarz odmówi wykonania cytologii ze względu na Twój wiej, zadzwoń do wojewódzkiego oddziały NFZ (numer znajdziesz na tablicy informacyjnej w przychodni) i poproś o interwencję. 

Profilaktyka raka szyjki macicy: jak odczytać wynik cytologi?

Kobiety przyzwyczaiły się do 5-stopniowych wyników cytologii, w których I  i II grupa oznaczały dobry wynik, a wynik z grupy III do V oznaczał potrzebę leczenia.

Obecnie często stosuje się nowy system opisów wyników, tzw. klasyfikację TBS.

Cytologia prawidłowa.
Cytologia prawidłowa z łagodnym stanem zapalnym, zwykle nie wymaga leczenia.
Cytologia prawidłowa ze stanem zapalnym, zwykle wymaga krótkiego przyjmowania leków przeciwzapalnych.

AGUS/ASCUS - wynik nieprawidłowy, oznacza nieprawidłowe komórki, których nie da się jednoznacznie zakwalifikować.

LSIL - wynik nieprawidłowy, oznacza ostry stan zapalny i obecność pojedynczych komórek, co do których istnieje ryzyko przekształcenia się w nowotwory.

HSIL - wynik nieprawidłowy - rozmaz zawiera liczne komórki z podejrzanymi zmianami wysokiego stopnia i wskazuje na konieczność wykonania badania histopatologicznego.

Profilaktyka raka szyjki macicy: kiedy karta DiLO?

Gdy wynik cytologii jest nieprawidłowy, młodszym kobietom zaleca się powtórzenie jej za pół roku. PO 55. roku życia zły wynik to wskazanie do pogłębionych badań.

Aby skorzystać z diagnostyki pogłębionej, kobieta powinna otrzymać od ginekologa kartę DiLO. Kartę może wystawić też lekarz POZ.  Z kartą DiLO należy się zgłosić do placówki, która posiada kontrakt na pakiet ontologiczny.

Uwaga! Adresy takich placówek można uzyskać na infolinii swojego oddziały NFZ (numer można dostać w każdej przychodni lub sprawdzić na stronie NFZ).

Jak wygląda procedura diagnozy i leczenia z DiLO? 

U kobiet dojrzałych wykonywana jest od razu kolposkopia i ewentualnie test DNA-HPV.

Kolposkopię wykonuje się w fotelu ginekologicznym w takiej samej pozycji jak przy badaniu, za pomocą kolposkopu (rodzaj mikroskopu). W trakcie badania od razu pobierane są wycinki podejrzanych zmian.

W razie nieprawidłowego wyniku badania histopatologicznego pobranych wycinków podejmowane jest niezwłocznie leczenie. W zależności od zaawansowania choroby zespół lekarzy decyduje o najwłaściwszej terapii.