Przejdź do głównej zawartości

Porada prawna online cz. 28





Porada prawna: Jak uporządkować sprawy po zmarłym?

Po śmierci bliskiej osoby nie wystarczy uregulowanie spraw spadkowych. Należy przejrzeć też uważnie dokumenty sprawdzając, czy pozostały do spłaty jakieś należności. O czym jeszcze trzeba pamiętać, by nie narazić się na koszty lub nie stracić przysługujących nam świadczeń? 

Świadczenie z ZUS

Jeśli zmarły pobierał emeryturę lub rentę, musisz jak najszybciej zawiadomić ZUS. Unikniesz problemów związanych z wypłatą nienależnych świadczeń.

Zawiadomienie składasz pisemnie do oddziału ZUS, który wypłacał świadczenie, dołączając akt zgonu.

Gdyby ZUS wypłacił świadczenie, najlepiej go nie przyjmować, bo wszystkie wypłacone po śmierci kwoty trzeba będzie i tak zwrócić.
Uwaga! Świadczenie należy się także za miesiąc, w którym nastąpił zgon. Jeśli uprawniony go nie odebrał, przysługuje ono małżonkowi i dzieciom. Aby je otrzymać, trzeba złożyć w ZUS wniosek na formularzu Rp-18. Należy to zrobić w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci osoby uprawnionej.

Środki z OFE

Jeśli osoba zmarła nie pobierała emerytury, składki zgromadzone w tzw. drugim filarze należą się rodzinie. By je otrzymać trzeba złożyć wniosek.

Wniosek (na formularzu odpowiedniej instytucji) składasz do ZUS lub OFE - to zależy od tego, gdzie zmarły gromadził składki - informacje uzyskasz w ZUS.

Wraz z wnioskiem należy złożyć akt zgonu oraz akt małżeństwa.

Połowa jest wypłacana wdowie (wdowcowi), pozostałe środki podlegają wypłacie osobom wskazanym za życia płatnika. Nie jest wymagane uregulowanie spadku.

Jeśli zmarły nie miał współmałżonka lub nie wskazał osób uprawnionych do otrzymania pieniędzy, przypadają one spadkobiercom, jednak dopiero po uregulowaniu praw do spadku.
Uwaga! Środki z OFE nie są wypłacane, jeśli zmarły był emerytem.

Umowa z dostawcą prądu

Po śmierci osoby, która zawarła umowę, trzeba ja przepisać na siebie (lub inną osobę). W tym celu musisz wypełnić i złożyć formularz umowy.

Formularze są dostępne na stronie internetowej dostawcy oraz w biurach obsługi klienta.

Należy okazać akt zgonu oraz dokument poświadczający dziedziczenie (tj. postanowienie sądu o nabyciu spadku lub notarialny akt poświadczenia dziedziczenia).

Umowa na telefon

By operator zaprzestał wystawiania rachunków, złóż wniosek o dezaktywację numeru (w każdym punkcie obsługi klienta).

We wniosku podajesz dane osobowe abonenta (tj. osoby zmarłej), jej numer telefonu oraz własne dane. Trzeba załączyć akt zgonu.
Uwaga! Umowę na telefon komórkowy możesz w ten sposób zakończyć, a na stacjonarny zakończyć lub wnieść o przepisanie jej na siebie.

Konto w banku

Konto bankowe zmarłego należy zamknąć, zgłaszając się do dowolnego oddziału banku, w którym było prowadzone.

Połowę środków otrzyma wdowa (wdowiec), a pozostała kwota podlega dziedziczeniu.

Jeśli nie wiesz, w jakich bankach (także kasach SKOK) zmarły miał konto osobiste, składasz osobiście wniosek o informację zbiorczą do Centralnej informacji o rachunkach uśpionych.

Możesz to zrobić w dowolnym oddziale banku lub kasie SKOK.

Wraz z wnioskiem należy złożyć akt zgonu i przedstawić dokument poświadczający dziedziczenie.
Uwaga! Opłata za sporządzenie informacji zbiorczej wynosi od 0 do 100 zł (to zależy od banku). Zapytaj o jej wysokość przed złożeniem wniosku.

Urząd skarbowy

Spadkobiercy z najbliższej rodziny (w tym małżonek, dzieci, rodzice) powinni w ciągu 6 miesięcy zgłosić nabycie spadku w swoim Urzędzie Skarbowym. Jeśli tego nie zrobią, zapłacą od niego podatek.

Pozostali spadkobiercy na zgłoszenie spadku mają 30 dni.




Procedura spadkowa

Sprawy spadkowe możesz uregulować przed sądem (według zamieszkania spadkodawcy lub położenia spadku) lub u notariusza.

Spadek w sądzie

Sąd wydaje postanowienie o nabyciu spadku na wniosek, po przeprowadzeniu rozprawy. Wzywa na nią wszystkich spadkobierców. Postępowanie trwa średnio od 3 miesięcy do roku.

Potrzebne dokumenty:
  • akty stanu cywilnego: zgonu, małżeństwa, urodzenia dzieci. 
Opłata sądowa - 50 zł.

Spadek u notariusza

Jest drożej niż w sądzie, za to szybciej. Spadkobiercy muszą być jednomyślni i powinni stawić się jednocześnie u wybranego notariusza.

Potrzebne dokumenty:
  • akty stanu cywilnego: zgonu, maleństwa, urodzenia dzieci. 
Koszty (średnio); 150-200 zł (+23% VAT).

Komentarze

Najchętniej czytane w tym roku

Jak napisać pełnomocnictwo? Wzór i instrukcja

✍️ Jak napisać pełnomocnictwo? Wzór i kompleksowa instrukcja prawno-biznesowa Delegowanie uprawnień to fundament efektywnego zarządzania czasem i procesami – niezależnie od tego, czy audytujesz zatrudnienie w dużej korporacji, czy po prostu wyjeżdżasz na dłuższy urlop i potrzebujesz kogoś do odbioru poleconej korespondencji. Sporządzenie pełnomocnictwa wydaje się czynnością trywialną, jednak braki formalne, niewłaściwy zakres umocowania czy brak odpowiedniej formy notarialnej regularnie paraliżują transakcje i wywołują uśmiech politowania w urzędach administracji państwowej. Zarządzając na co dzień obiegami dokumentów kadrowych i firmowych, doskonale widać, jak potężny chaos organizacyjny wywołuje jedno wadliwe oświadczenie woli. W tym eksperckim kompendium przeprowadzimy Cię przez zasady tworzenia niezawodnego pełnomocnictwa, które rygorystycznie zabezpieczy Twoje interesy w każdej sytuacji życiowej i biznesowej. 📌 Czym dokładnie jest pełnomocnic...

Upoważnienie do odbioru – jak napisać? [Gotowy Wzór]

📝 Ważne upoważnienie do odbioru (poczta, urząd, przedszkole). Instrukcja i Darmowy Wzór Życie w ciągłym biegu, nagły wyjazd służbowy czy niespodziewana choroba często krzyżują nasze plany, uniemożliwiając osobiste załatwienie ważnych spraw. W takich sytuacjach z pomocą przychodzi niepozorny, ale niezwykle potężny dokument – upoważnienie do odbioru. Choć jego sporządzenie wydaje się proste, brak jednego kluczowego elementu, takiego jak numer dowodu osobistego czy precyzyjne wskazanie przedmiotu odbioru, zazwyczaj kończy się odprawieniem naszej zaufanej osoby z kwitkiem w urzędzie czy na poczcie. W tym poradniku przeprowadzimy Cię przez zasady tworzenia poprawnego upoważnienia. Wyjaśnimy ramy prawne, wskażemy najważniejsze różnice względem pełnomocnictwa i udostępnimy gotowy wzór, który skopiujesz jednym kliknięciem. 📋 Spis treści (kliknij, aby rozwinąć) 📌 Czym jest upoważnienie do odbioru i kiedy jest niezbędne? ⚖️ Upoważn...

Wniosek o odszkodowanie za wypadek przy pracy: Wzór i ZUS [2026]

Jednorazowe odszkodowanie z ZUS za wypadek przy pracy. Jak skompletować dokumentację i złożyć wniosek? (+ Wzór) Nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną – tak w skrócie definiuje się wypadek przy pracy. Gdy do niego dojdzie, zdrowie pracownika jest absolutnym priorytetem, ale tuż po opanowaniu sytuacji kryzysowej do akcji wkraczają bezwzględne formalności kadrowo-prawne. Aby poszkodowany mógł sprawnie otrzymać jednorazowe odszkodowanie z ZUS, niezbędne jest bezbłędne przeprowadzenie wewnętrznego postępowania wyjaśniającego i staranne sporządzenie protokołu powypadkowego. Błędy i niespójności popełnione na tym wczesnym etapie nieuchronnie prowadzą do opóźnień lub całkowitej odmowy wypłaty świadczeń ze strony organu rentowego. W tym wyczerpującym poradniku krok po kroku omawiamy całą ścieżkę biurokratyczną i udostępniamy gotowy wzór wniosku, gwarantujący zgodność z surowymi wymogami ZUS. Spis treści (Rozwiń, aby nawigować) 1. ...

Indywidualny rozkład czasu pracy: Wzór wniosku i zasady KP

📄 Wniosek o indywidualny rozkład czasu pracy (Art. 142 KP): Kiedy szef musi się zgodzić? Darmowy wzór Sztywne godziny pracy od 8:00 do 16:00 w wielu branżach odchodzą do lamusa. Coraz więcej zatrudnionych chce łączyć karierę z opieką nad dziećmi, studiami czy po prostu własnym rytmem dnia. Z pomocą przychodzi indywidualny rozkład czasu pracy , usankcjonowany w art. 142 Kodeksu pracy . Złożenie odpowiedniego wniosku pozwala na dopasowanie harmonogramu do prywatnych potrzeb, o ile nie zaburza to funkcjonowania firmy. Kto ma do tego bezwzględne prawo, a kiedy to tylko dobra wola pracodawcy? W jakich sytuacjach przełożony może legalnie odrzucić Twoje pismo, nie narażając firmy na kary z Państwowej Inspekcji Pracy? W tym artykule analizujemy prawne fundamenty, rozkładamy procedury HR na czynniki pierwsze i udostępniamy gotowy wzór wniosku do skopiowania jednym kliknięciem. 📖 Spis treści artykułu (Kliknij, aby rozwinąć...

Lista obecności pracowników i plan urlopów - wzory

Lista obecności pracowników i plan urlopów – wzory, zasady i obowiązki pracodawcy (Kompendium 2026) Zarządzanie zespołem to nie tylko sztuka motywowania, wyznaczania celów i delegowania zadań. To także żmudna, lecz absolutnie niezbędna administracja kadrowa, która stanowi kręgosłup każdej legalnie działającej firmy. Choć cyfryzacja procesów HR postępuje w zawrotnym tempie, a rok 2026 przynosi nowe wyzwania technologiczne (w tym upowszechnienie pracy hybrydowej i zdalnej, a także pracy platformowej), fundamenty prawa pracy pozostają niezmienne: każdy pracodawca musi wiedzieć, kto w danej chwili świadczy pracę, a kto korzysta z zasłużonego odpoczynku. Prawidłowe prowadzenie listy obecności oraz rzetelny plan urlopów to nie tylko kwestia dobrej organizacji wewnętrznej czy kultury organizacyjnej. To przede wszystkim twardy wymóg prawny. Zaniedbanie w tym obszarze to najprostsza droga do mandatu z Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), przegranych procesów sądowych o nadgodziny, a t...