Jak wypełnić PIT 38 krok po kroku - rozliczenie dochodów z giełdy

PIT 38 krok po kroku, czyli jak rozliczyć dochody z giełdy

Dochody kapitałowe nie są łączone przy rozliczeniu z innymi dochodami np. z pracy na etacie, emerytury, renty czy działalności gospodarczej. Są to zupełnie inne sprawy, a także inne PIT-y. 

Jeżeli miałeś w 2022 r. dochody np. z pracy na etacie, ale zarobiłeś również na giełdzie, to musisz złożyć dwa PIT-y. Będzie to zwykły PIT-37 na dochody z pracy oraz "kapitałowy" PIT-38 na dochody z inwestycji kapitałowych m.in. ze sprzedaży akcji.

PIT-38 jest chyba najprostszym formularzem do rozliczenia rocznego. Składa się ledwie z dwóch stron. Brak tu jakichkolwiek ulg, odliczenia składek na ubezpieczenie społeczne czy zdrowotne. Nie ma też wspólnego rozliczenia się małżonków, a także nie ma wyliczenia podatku na podstawie skali z kilkoma stawkami. 

Uwaga! W tym przypadku skala jest jedna: 19 % podatku. 

Można za to przekazać 1 % rocznego podatku giełdowego na wybraną przez siebie OPP.

Podatnik nie musi w ciągu roku od zysków ze sprzedaży akcji płacić zaliczek na podatek, czyli teraz będzie musiał wyciągnąć z kieszeni i wpłacić na rachunek urzędu skarbowego całą roczną kwotę podatku. Dlatego może to być poważny problem dla inwestora.

Zakończył się rok podatkowy, a więc biura maklerskie przygotują teraz dla swoich klientów specjalny formularz - PIT-8C, w którym opisane będą ich całoroczne osiągnięcia. 

Znajdą się tam informacje o przychodach, kosztach, dochodach lub stratach. Formularz ten będzie podstawą  dla inwestora giełdowego do wypełnienia potem PIT-38. 

Podatkowi podlega dochód z inwestycji na giełdzie. Dochód tom różnica między przychodem ze sprzedaży akcji, a więc ceną, po jakiej zostały sprzedane, a kosztami jego uzyskania. 

Kosztem uzyskania w przypadku inwestycji na giełdzie będzie m.in:

• cena, po jakie akcje zostały zakupione;
• opłata za prowadzenie rachunku inwestycyjnego;
• prowizje związane z kupnem i sprzedażą akcji.

Ważne: gdy papiery wartościowe trafiły do podatnika wskutek spadku lub darowizny, to cena ich nabycia wynosi 0 zł, a wiec cena nabycia nie będzie dla niego kosztem, bo nie poniósł od wydatków na nabycie papierów. Od podatku wolny jest natomiast dochód ze sprzedaży papierów wartościowych w części odpowiadającej kwocie zapłaconego podatku od spadków i darowizn. 

Oczywiście nie każda inwestycja na giełdzie przynosi dochód. Może zakończyć się też stratą. Powstaje ona wtedy, gdy inwestycja nie przynosi zysków oraz gdy akcje czy udziały zostaną sprzedane po cenie wyżej od tej, po której zostały zakupione. 

Uwaga! Od straty z inwestycji na giełdzie  w danym roku podatkowym można sobie obniżyć dochód, który zostanie uzyskany w najbliższych, kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych.  Wysokość obniżenia w poszczególnych latach nie może przekroczyć 50 % kwoty straty. 

Jeżeli inwestowało się wielokrotnie w te same akcje, to przy ich sprzedaży przyjmuje się, że w pierwszej kolejności zostały sprzedane te, które zostały kupione najwcześniej (zasada FIFO - first in first out, a więc pierwsze przyszło, pierwsze wyszło).

Podatek giełdowy nie musi być płacony w chwili składania czy wysyłania fiskusowi PIT-38. Formularz może być już złożony na początku rozliczeń, a podatek wpłacony dopiero 30 kwietnia.

Uwaga! Trzeba uważać na związane z podatkami kolejki w bankach i na pocztach.

Gdy inwestor giełdowy składa również inne zeznanie podatkowe (np. PIT-37, bo pracował na etacie) i będzie miał w tym zeznaniu nadpłatę podatkową (skorzystał np. z ulg), to może poprosić urząd skarbowy, by uwzględniono tą nadpłatę w rozliczeniu podatku giełdowego. 

Nadpłata z PIT-37 może być odliczona od podatku do zapłaty z PIT-38, ale trzeba jednak złożyć w urzędzie skarbowym pismo z wnioskiem o przeksięgowanie nadpłaty na poczet podatku od dochodów z giełdy (według Krajowej Informacji Podatkowej). 

Takie pismo pomoże z jednej strony urzędnikom, bo dzięki niemu będą mogli łatwiej połapać się w rozliczeniach złożonych przez podatnika, a podatnik uniknie wtedy wyjaśniania w urzędzie, dlaczego zapłacił mniejszy podatek od dochodów z giełdy.

Jak przekazać 1 % podatku?

Osoba składająca zeznanie podatkowe za ubiegły rok może wybrać stowarzyszenie lub fundację (pamiętaj - tylko jedną), której działalność jej się podoba, popiera ja i jej zdaniem wspiera słuszne cele. 

Uwaga! Wybierając instytucję, która chce się wesprzeć 1% podatku należy postępować bardzo ostrożnie. Trzeba dowiedzieć się przede wszystkim, czy ma ona status organizacji pożytku publicznego. Listę organizacji, które posiadają wymagany statut można znaleźć w serwisie informacyjnym Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej, w Krajowym Rejestrze Sądowym lub w bazie organizacji pożytku publicznego. Wykaz organizacji, które dopełniły wymogów uprawniających do przyjęcia 1% ogłasza minister pracy.

KRS OPP do PIT-u

Jeżeli podatnik wybrał już OPP, to jej numer KRS (można go znaleźć przy nazwie OPP) musi wpisać do swojego PIT-u. 

Ważne: obecnie nie trzeba wpisywać w formularzach nazwy organizacji.

W formularzach wypełnia się rubryki:

• PIT-36 - 301;
• PIT-36L - 104;
• PIT-37 - 122;
• PIT-38 - 57;
• PIT-39 - 50.

Wyliczenie 1 % podatku

W formularzu PIT należy wpisać kwotę, jaką chce się przekazać wybranej wcześniej OPP. 

Uwaga! Nie może to być więcej niż 1% rocznego podatku, ale może być mniej. 

Jeżeli podatnik chce przekazać 1% podatku, to jego wyliczenie nie jest trudne. Mnoży się kwotę podatku należnego przez 0,01 lub dzieli przez 100. 

Wyliczoną sumę trzeba wpisać w rubrykę:

• PIT-36 - 302;
• PIT-36L - 105;
• PIT-37 - 122;
• PIT-38 - 58;
• PIT-39 - 51.

Uwaga! Jeżeli podatnik wpisze numer KRS wybranej OPP oraz kwotę, którą chce podarować, to jest to równoznaczne ze złożeniem przez niego wniosku "o przekazanie 1% podatku należnego na rzecz organizacji pożytku publicznego". Podatnik musi też prawidłowo wypełnić pozostałe rubryki PIT-u, podpisać zeznanie i złożyć je w urzędzie skarbowym.

Informacje uzupełniające

Formularze PIT posiadają specjalne rubryki, gdzie podatnik może wyrazić zgodę na to, by urząd skarbowy przekazał jego dane (imię, nazwisko, adres oraz kwotę 1%) wspartej przez niego OPP. Wsparta organizacja będzie mogła dzięki temu mu podziękować. Podatnik może też być poinformowany o tym, jak wykorzystano jego 1 % podatku.

Są to rubryki:

• PIT-36 - 303 i 305;
• PIT-36L - 106 i 108;
• PIT-37 - 124 i 126;
• PIT-38 - 59 i 61;
• PIT-39 - 52 i 54.

W specjalnej rubryce podatnik może też wskazać konkretny cel, na który mają pójść pieniądze z jego 1%.:

• PIT-36 - 304;
• PIT-36L - 107;
• PIT-37 - 125;
• PIT-38 - 60;
• PIT-39 - 53.

Uwaga! Nie ma obowiązku wypełniania tych rubryk.

Jak pieniądze trafiają do OPP?

Zmiana przepisów spowodowała, że obecnie to fiskus przekazuje pieniądze z 1% podatku, wybranej przez podatnika organizacji. Nie musi on zaprzątać sobie tym głowy.

A może inwestycja w srebro i złoto?

Zapoznaj się z książką, która od czasów "Jak inwestować w złoto i srebro" Michaela Maloneya jest najświeższym i najpełniejszym kompendium w dziedzinie inwestowania w metale szlachetne. Żadna dotychczasowa pozycja nie ujęła tak obszernie zagadnienia złota i srebra, zwłaszcza w kontekście historycznym i ekonomicznym. Bez tego pełne rozumienie lokowania pieniędzy w sztabkach i monetach z metali szlachetnych jest niemożliwe - Kliknij i sprawdź»