Wartości niematerialne i prawne- czym są i co do nich zaliczamy?
Za wartości niematerialne i prawne uważa się:- nabyte prawa (a więc nie wytworzone przez samą jednostkę);
- szczególnego rodzaju koszty, które stanowią wartości niematerialne.
- nadające się do gospodarczego wykorzystania;
- o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym, niż rok;
- przeznaczone do używania na potrzeby jednostki.
Są to m.in.:
a. autorskie prawa majątkowe, prawa pokrewne, licencje, koncesje;
b. prawa do wynalazków, patentów, znaków towarowych, wzorów użytkowych oraz zdobniczych;
c. know-how.
Co jeszcze zalicza się do wartości niematerialnych i prawnych?
Zalicza się również:1. Nabytą wartość firmy, która stanowi różnicę między ceną nabycia określonej jednostki lub zorganizowanej jej części a niższą od niej wartością godziwą przyjętych aktywów netto.
Uwaga! Różnica ta uwzględnia renomę, pozycję na rynku, dobrą organizację zakupionej jednostki. Nabywca wprowadza do swoich ksiąg wszystkie przejęte składniki majątku w ich aktualnych cenach rynkowych.2. Koszty zakończonych prac rozwojowych, które jednostka prowadzi na własne potrzeby, poniesione przed podjęciem produkcji i mogące być zaliczone do wartości niematerialnych i prawnych, jeżeli:
- a. ściśle ustalono przyszły produkt lub technologię wytwarzania, a dotyczące ich koszty prac rozwojowych wiarygodnie określono (wyodrębniając je spośród kosztów innych prac);
- b. techniczną przydatność produktu lub technologii stwierdzono i odpowiednio udokumentowano;
- c. koszty prac rozwojowych zostaną pokryte spodziewanymi przychodami ze sprzedaży tych produktów lub zastosowania technologii.
Amortyzacja wartości niematerialnych i prawnych
Wartości niematerialne i prawne podlegają amortyzacji, a sposób odpisów jest taki sam, jak dla środków trwałych.Dla nabytych praw majątkowych jednostki gospodarcze same określają planowany okres amortyzacji.
Uwaga! Amortyzacja stanowi koszty działalności.Ustalając okres amortyzacji i rocznej stawki amortyzacyjnej należy uwzględnić okres ekonomicznej użyteczności wartości niematerialnej i prawnej. Stosowana metoda amortyzacji powinna odzwierciedlać sposób osiągania korzyści ekonomicznych z danego składnika.
W przypadku zmiany technologii produkcji, przeznaczenia do likwidacji, wycofania z używania lub innych przyczyn, które powodują trwałą utratę wartości dokonuje się odpisu amortyzacyjnego wartość (w ciężar pozostałych kosztów operacyjnych.
Uwaga! Amortyzacja wartości niematerialnych może trwać najwyżej 5 lat (ustawa dopuszcza jedynie możliwość wydłużenia okresu amortyzacji wartości firmy). Amortyzację wartości firmy dokonuje się metodą liniową i obciąża pozostałe koszty operacyjne.Wartości niematerialne i prawne, których jednostka nie przeznacza do używania na własne potrzeby, lecz posiada w celu osiągania korzyści ekonomicznych, które wynikają z przyrostu ich wartości lub innych pożytków, w tym również z transakcji handlowych, zalicza się do inwestycji długoterminowych (nie podlegają one amortyzacji).
Komentarze