Czy od umowy dożywocia trzeba płacić podatek?

Umowa dożywocia a podatek 

Dożywocie polega na tym, że senior posiadający mieszkanie lub dom, oddaje go innej osobie - z rodziny lub obcej, a w zamian za otrzymaną nieruchomość osoba, która ją otrzymuje, zobowiązuje się zapewnić seniorowi dożywotnie utrzymanie.




Zakres obowiązków nabywcy wobec seniora zależy od treści zawartej umowy.

Senior oddający swoją nieruchomość jest określany jako zbywca (lub dożywotnik), a osoba, która otrzymuje nieruchomość, to nabywca (lub zobowiązany).

Uwaga! Umowę dożywocia można zawrzeć również z firmą.

Jakie warunki warto ustalić w umowie dożywocia?

W umowie dożywocia należy zagwarantować seniorowi dożywotnie prawo zamieszkiwania w nieruchomości, którą oddaje. Koszt czynszu, opłat za media i remontów powinien ponosić nabywca.

Gdy senior nie jest samodzielny, można umówić się, że nabywca przyjmuje go do siebie jako domownika. To dobre rozwiązanie, gdy umowę dożywocia zawiera się z osobą bliską, do której mamy zaufanie.

W zakresie utrzymania seniora należy dokładnie wskazać, jakie koszty utrzymania będzie ponosił nabywca, np. poprzez:

• zakup żywności, leków, odzieży, butów, opału, potrzebnych urządzeń domowych;
• opłacanie wizyt lekarskich i wyrobów medycznych zaleconych przez lekarza (np. aparatu słuchowego, pieluch, balonika);
• naprawę lub zakup AGD w razie awarii. 

W zakresie obowiązków związanych z opieką można ustalić np. obowiązek osobistego pielęgnowania i opieki nad seniorem w chorobie czy wspólnego spędzania świąt.

Uwaga! Nawet jeśli senior oddający swoją nieruchomość jest osobą samodzielną, trzeba pamiętać, że umowa zawierana jest dożywotnio. Dlatego należy w niej zapisać obowiązki nabywcy także na wypadek, gdy senior będzie wymagać opieki w większym zakresie.

Zgłoszenie umowy dożywocia do Księgi Wieczystej

Umowę warto zgłosić do Księgi Wieczystej. Można poprosić o to notariusza sporządzającego umowę - koszt: 150 zł.

Uwaga! Nieruchomość przekazana umową dożywocia nie chodzi do spadku. Nabywca nie wypłaca wiec zachowku spadkobiercom.

Jak zawrzeć umowę dożywocia?

Umowę zawiera się u notariusza. Koszt aktu zależy od wartości nieruchomości (dolicza się się 23% podatku VAT).

Uwaga! Umowa dożywocia zawarta w innej formie niż akt notarialny jest nieważna.

Obowiązek dostarczenia środków utrzymania i opieki może być przewidziany także wobec bliskich seniora (np. jego współmałżonka lub dorosłego dziecka niepełnosprawnego).

A co z podatkiem od umowy dożywocia?

Senior nie zapłaci podatku od umowy dożywocia. Nie musi też składać żadnych deklaracji do urzędu skarbowego. Podatku nie płaci nawet, gdy przekaże mieszkanie lub dom przed upływem 5 lat od zakupu lub wybudowania.

Nabywca też nie zapłaci podatku dochodowego. Natomiast notariusz przy sporządzaniu umowy dożywocia pobierze od nabywcy podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2% wartości nieruchomości.

Uwaga! Gdyby urząd skarbowy domagał się podatku dochodowego, należy powołać się na Uchwałę Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dn. 17.11.2014 r. (sygn. akt II FPS 4/14).

Uwaga na firmy oferujące dożywocie

Jeśli umowę dożywocia oferuje firma lub spółka - należy zachować ostrożność. Najlepiej skonsultować teks umowy z prawnikiem - innym niż wskazany przez firmę, gdyż wtedy reprezentuje jej interesy, nie Twoje.

Poproś o wydanie opinii na piśmie. Zachowaj potwierdzenie płatności. Jeśli prawnik popełni błąd, będziesz mieć prawo do odszkodowania z jego polisy OC.

Nawet pozornie korzystne dla Ciebie zapisy umowy dożywocia mogą okazać się pułapką (np. "zapewnienie opieki" może oznaczać oddanie seniora do domu opieki).

Świadczenia, które oferuje firma mogą okazać się "groszowe" i nie odpowiadające wartości Twojej nieruchomości.