Sądowe ustalenie ojcostwa

Pozew o sądowe ustalenie ojcostwa

Do sądu możesz złożyć zarówno pozew o ustalenie ojcostwa, jak i o jego zaprzeczenie. Przepisy mianem ojca dziecka określają męża (obecnego lub byłego) - jeśli poród miał miejsce w ciągu 300 dni przed rozwodem lub unieważnieniem małżeństwa.

Ale przecież życie pisze różne scenariusze. 

Kiedy można wystąpić do sądu o ustalenie ojcostwa?

Czasami w wolnych związkach mężczyzna nie poczuwa się do ojcostwa. Zdarza się też, że - choć według prawa ojcem jest były mąż, to kobieta jest pewna, że jest to dziecko nowego partnera.

Uwaga! W każdej z tych sytuacji można wystąpić do sądu z pozwem o ustalenie ojcostwa.

Jeśli dziecko nie ukończyło 18 lat mają do tego prawo:

• matka - niezależnie od tego, czy przysługuje jej, czy też nie, władza rodzicielska;
• samo dziecko - przy czym w jego imieniu bezie występować przedstawiciel ustawowy, czyli zazwyczaj matka;
• prokurator. 

Gdzie należy złożyć pozew o ustalenie ojcostwa?

Składa się go do sądu rejonowego (wydział rodziny i nieletnich) właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka lub jego domniemanego ojca (wzór pozwu znajdziesz tutaj»).

Uwaga! Pozew należy uzasadnić. Mówiąc wprost - opisać okoliczności, które wskazują, że w terminie wskazanym przez przepisy doszło do współżycia z domniemanym ojcem. Według art. 85§1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, domniemywa się, że ojcem dziecka pozamałżeńskiego jest ten, kto współżył z jego matką między 300. a 180. dniem przed jego urodzeniem.

W pozwie o ustalenie ojcostwa można wskazać świadków, którzy to potwierdzą oraz złożyć wraz z nim dowody, np. badanie DNA. Przy takich sprawach nie jest pobierana opłata sądowa. Bardzo często łącznie z takim pozwem składa się też pozew o ustanowienie alimentów oraz zabezpieczenie ich an czas procesu.

Uwaga! Warto zachować wszelkie rachunki za wyprawkę, bo jeśli sąd wyda korzystny dla matki wyrok, ojciec dziecka będzie musiał zwrócić też część kosztów poniesionych w związku z ciążą i porodem - gdy w nich nie partycypował.

Badania DNA na ustalenie ojcostwa

Test DNA wyklucza ojcostwo ze 100% pewnością, potwierdza z prawdopodobieństwem 99,99%. Testy polegają na pobraniu wymazu z jamy ustnej, zwykle z policzka.

Testy można zrobić prywatnie (także anonimowo), wykorzystują przysłany przez laboratorium zestaw. Wówczas wystarczy pobrać materiał genetyczny od dziecka i domniemanego ojca.

Uwaga! Jeśli test DNA ma być dowodem w sądzie, obowiązuje odpowiednia procedura. Muszą w nim uczestniczyć: matka, domniemany ojciec oraz dziecko - okazując dokumenty tożsamości oraz odpis aktu urodzenia dziecka.

Materiał genetyczny pobiera się w placówce medycznej w obecności biegłego sądowego lub wyznaczonych przez niego osób. Biegły wystawia ekspertyzę sądową. 

Wzór pozwu o ustalenie ojcostwa

Pozew o zaprzeczenie ojcostwa

Jeżeli mąż uważa, ze żona go zdradzała, to może wystąpić o zaprzeczenie ojcostwa (w terminie do 6 miesięcy od momentu porodu lub dowiedzenia się o nim). Takie prawa ma także matka dziecka. Procedura jest podobna jak przy pozwie o ustalenie ojcostwa.